Leesimpressies
Kjersti Anfinnsen: Momenten voor de eeuwigheid
- Nr. 4 - 2026
- De roman van Kjersti Anfinnsen biedt een kijkje in hoe het is om de oude dag in eenzaamheid door te brengen. Brigitte Solheim is een Noorse die lang als hartchirurg in New York heeft gewerkt. Voor de liefde kwam ze ooit naar Parijs waar ze nu haar tijd vooral doorbrengt in een leunstoel van haar appartement met de blik op wat zich buiten afspeelt. Sociale contacten zijn er nauwelijks. Magere Hein heeft in haar omgeving huis gehouden. Ze heeft haar herinneringen en vecht ondertussen tegen het onvermijdelijke verval. Ze heeft haar trots en zal haar waardigheid koesteren. Brigitte heeft een twee jaar jongere zus met wie er via skype contact is. De verhouding tussen de zussen verloopt moeizaam. Het initiatief gaat meestal uit van Elisabeth. Zij nodigt Brigitte uit op bezoek in Noorwegen te komen maar dat ontlokt weinig animo. Elisabeth heeft in het moederland een gezin gesticht waar Brigitte nooit aan toegekomen is. De verhouding tussen de zussen kwam op scherp te staan toen hun moeder ernstig ziek werd. Brigitte volgde een harde lijn en drong aan op het stoppen van de behandeling. Elisabeth pleitte voor medische voortzetting en kreeg haar zin. Moeder zou nog jaren in leven blijven. De afwikkeling van deze kwestie is typerend voor Brigitte. Ze is rechtlijnig en dat heeft haar een succesvolle loopbaan opgeleverd.
Verlies is de constante factor in een hoogbejaard leven. Het boek opent met het overlijden van Gudrun, de beste vriendin van Brigitte. Weer een naam die doorgehaald kan worden in het adressenboekje. “Wat heeft het voor zin om nieuwe vrienden te maken als ze sterven voordat we elkaar leren kennen? Het is zwaar om steeds je zwarte kleren te moeten laten stomen voor weer een uitvaart, de ene nog voorspelbaarder dan de andere.” Brigitte giet haar overpeinzingen in korte stukjes. Het verhaal stemt niet vrolijk maar is allerminst klagerig. Brigitte neemt het leven zoals het komt. Haar moeder preste haar om gevoelens te onderdrukken. Het lichaam vertoont gebreken maar de geest blijft vitaal. Ook zus Elisabeth komt te overlijden. Brigitte gaat niet naar Noorwegen maar volgt de uitvaart via een livestream. De contacten die blijven kennen een functioneel karakter. Dankzij afspraken met de fysiotherapeut, dokter, kapper, huidverzorger en chiropractor raakt de agenda gevuld. De meeste gedachten van Brigitte betreffen de persoonlijke levenssfeer. De grote wereld is ver weg al constateert zij wel dat merkwaardigerwijs het aantal despoten in de wereld groeit. “Die zichzelf overschattende, opgeblazen psychopaten voeren hun oude trucs uit en de mensen laten zich imponeren.” Ze constateert altijd uit de pas te hebben gelopen met de tijdgeest.
Toen ik klein was , telden kinderen niet mee. Toen ik studeerde en werkte, was het een groot voordeel om een man te zijn. En nu, nu ik heel oud ben, moet je in deze wereld juist jong zijn
Brigitte eet graag in het buurtrestaurant van Colin. Ze maakt met hem een praatje en samen spelen ze kaart. Ook Colin komt te overlijden. Een begrafenisonderneming is de nieuwe bewoner van het pand.
Een lichtpunt in het verhaal vormt Javier, een contact via internet. Hij presenteert zich als architect. Brigitte is op haar hoede. Vertelt hij de waarheid? Misschien is het wel weer een alcoholist zoals haar vaker overkwam. Toch bloeit er iets moois op. Haar seksuele leven is al jaren met pauze. Yannick met zijn lelijke testikels was de laatste. Javier en Brigitte gaan zelfs samenwonen al houdt zij voor de zekerheid haar appartement aan. Ze hebben eens per maand seks maar op gevorderde leeftijd is de kans op een beroerte of infarct groter dan op een orgasme. Helaas gaat het met Javier snel bergafwaarts en blijft Brigitte weer alleen achter.
Door in huis te struikelen over het voerkleed, breekt ze een pols. Ze blijft liggen op de grond en wordt gered door de kapper die een sleutel van de woning bezit. De kapper knipt aan huis. Hoewel zij aanvankelijk een hekel aan hem had, ontwikkelt hij zich tot steun en toeverlaat. Als Brigitte uitglijdt in de douche probeert zij in de val haar kwetsbare pols te ontzien. Zo breekt ze haar andere pols. De achteruitgang doet haar dieper in het medische circuit belanden. Zij stelt zich uit alle macht te weer tegen de vernederingen die dat met zich meebrengt. Haar scherpe persoonlijkheid hijst niet snel de witte vlag. Er is altijd iets om je aan vast te houden. Ze wil in de geuren en smaken van de wereld blijven. “Ik wil oesters verorberen en karamelbonbons opzuigen. Ik wil omhelzen en omhelsd worden.” Dat is de spirit waar Brigitte op drijft en het boek dus ook. Je moet vieren wat je vieren kunt en alle kleinigheden uiterst serieus nemen. Schrijfster Kjersti Anfinnsen is tandarts en geen hartchirurg. Ze is oud maar kijkt met vertrouwen naar een toekomst die er niet is.
middelr@xs4all.nl
