Leesimpressies
Yu Hua: De zevende dag
- Nr. 34 - 2026
- Yu Hua, geboren in1960, behoort tot de meest vooraanstaande Chinese schrijvers van deze tijd. Van hem zijn zes titels in het Nederlands uitgebracht. Hij was het kind van artsen en voorafgaand aan een literaire loopbaan, verdiende hij de kost als tandarts. Tegenwoordig laat hij zijn wortelkanaalbehandelingen los op de Chinese samenleving. Hij groeide op onder invloed van de Culturele Revolutie dat een stempel drukt op zijn werk. Geweld is een terugkerend element in zijn boeken. In de roman “De zevende dag” laat hij zijn fantasie de vrije loop. Hoofdpersoon is Yang Fei, die bij het begin van het verhaal een plakkaat op zijn woning aantreft dat hij geacht wordt zich te melden bij het uitvaartcentrum met het oog op zijn crematie. Hij moest zich uiterlijk om 9u00 melden waarbij de crematie voorzien was om 9u30, een schappelijke planning. Yang Fei komt zijn verplichting na en vervolgens ervaart de lezer dat zijn leven zich de komende week afspeelt in het hiernamaals. Vanwege gebrek aan geld is er voor Yang Fei geen urn of graf beschikbaar. Hij is gedoemd rond te dolen zonder vaste woon- of verblijfplaats. Hij zal in die periode enkele mensen treffen die in zijn voorafgaande leven een prominente rol vervulden. Het is tijd om terug te blikken en om de toekomst te verkennen.
De titel van het boek suggereert dat het scheppingsverhaal een rol speelt. Dat klopt maar wel in omgekeerde volgorde. Yang Fei is immers dood. Dat einde heeft zich als volgt voltrokken. Hij zat te eten in het restaurant waar hij vaker kwam en op vriendschappelijke voet verkeerde met de uitbaters. Er breekt brand uit in de keuken. Yang Fei vlucht niet naar buiten gefascineerd als hij is door een krantenbericht dat hij leest. Zo verneemt hij dat Li Qing door zelfmoord om het leven is gekomen vanwege haar betrokkenheid bij een corruptieschandaal. In een vorig leven was zij zijn vrouw. Dan vindt er in het restaurant een oorverdovende explosie plaats en dat is de laatste herinnering van Yang Fei. Vanuit het hiernamaals maakt de lezer kennis met sleutelmomenten uit het voorafgaande leven. Te beginnen met zijn bijzondere geboorte. Hij komt ter wereld in een trein. Zijn zwangere moeder bezoekt het toilet en de baby verlaat spontaan haar lichaam. In de primitieve omstandigheden van de trein komt de baby rechtstreeks via een opening in de vloer op de rails terecht. De navelstreng is direct doorgesneden. Een wisselwachter toevallig woonachtig naast het spoor vindt de baby. Hij vermoedt dat de ouders het oogmerk hadden om het kind op die manier om het leven te brengen. Hij voelt mededogen met het lot van het kind en ontfermt zich over de jongen. Een bevriende collega is net vader geworden en diens echtgenote verzorgt ook Yang Fei. De adoptief vader is zelf pas 21 en zal liefdevol blijvend voor de jongen zorgen tot hij zelf terminaal ziek wordt en zich terugtrekt uit zijn leven. In het uitvaartcentrum zien zij elkaar terug.
De man met de blauwe kleren en witte handschoenen uit de wachtzaal van het uitvaartcentrum de man wiens gezicht enkel nog uit botten bestond waar geen vlees meer aan zat, de man met de vermoeide, bedroefde stem, die man was mijn vader
Illustratief voor het boek zijn de kritische kanttekeningen over de Chinese samenleving. In het uitvaartcentrum is er in het klasseloze China een strikt onderscheid in de bejegening van de aanwezigen. Er is een beperkt aantal klanten dat een voorkeursbehandeling geniet. Zij wachten op leunstoelen hun beurt af. De meerderheid, onder wie Yang Fei, wacht op plastic stoelen hun sobere procedure af. De roman bevat vele voorbeelden over misstanden. Er is een ziekenhuis dat babylijkjes in een rivier dropt. Een winkelcentrum vliegt in brand, een huis stort zo maar in en plet de bewoners. De overheid verdoezelt de werkelijke gang van zaken. Media vertellen niet de waarheid. Een man, een voormalige buurman van Yang Fei ziet zich uit geldgebrek gedwongen een orgaan te verkopen om voor zijn vriendin een graf te kunnen bekostigen. Vanwege de kostencalculatie geschiedt het verwijderen van organen niet door chirurgen maar door dierenartsen. Yang Fei heeft moeite om in het hiernamaals de bekenden uit zijn leven te herkennen. Zij raken naarmate de tijd vordert steeds meer vlees kwijt tot er slechts een skelet overblijft. Zeven dagen is een delicate termijn. De maatschappijkritiek maakt de roman niet tot een somber boek. Yu Hua beschrijft zijn onderwerpen met gevoel voor humor. Bovendien getuigt het verhaal van een oorspronkelijke fantasie. Naast interessante vertolkers van bijrollen zijn er aangrijpende passages over de hoofdrolspelers. Dat geldt bijvoorbeeld voor de wijze waarop de relatie van Yang Fei en Li Qing ontstaat. Zij is een beeldschone vrouw op wie hij verliefd wordt. Toevallig blijken zij bij het zelfde bedrijf werkzaam te zijn. Zij is de oogappel van de baas die hem mag vergezellen naar belangrijke bijeenkomsten. Hooggeplaatste personen proberen haar te versieren. Zij wimpelt haar aanbidders af. Yang Fei als onopvallende verschijning lijkt geen enkele kans te maken en toch is dat waarvoor zij uiteindelijk valt. De rust en gewoonheid van hun gezamenlijke leven zal haar tenslotte niet blijvend voldoening schenken. Ook de relatie van Yang Fei met zijn adoptief vader heeft een wederzijdse intensiteit die de lezer zal bijblijven. Er is een balans tussen zoet en zuur in de roman.
middelr@xs4all.nl
